Wat als je medicijnen krijgt voorgeschreven, maar ze werken niet? En de volgende medicijnen leveren ook geen resultaat op? Of je krijgt hinderlijke bijwerkingen? Het is een probleem waar talloze mensen mee kampen.
In de psychiatrie is het zelfs nog belastender. Naar schatting twee derde van patiënten die starten met psychiatrische medicatie moet via trial-and-error zoeken naar het juiste geneesmiddel in de juiste dosering. Los van het persoonlijke leed, levert dit een geschatte kostenpost op van miljarden euro per jaar wereldwijd. Met de huidige toename van depressies en angststoornissen, de schaarste aan psychiaters, en de bezuinigingen in de GGZ wordt het hoog tijd voor medicatie op maat door het toepassen van farmacogenetica, wat aantoonbaar kosten reduceert.
Genen ontrafeling
Onze eigen genen kunnen er namelijk de oorzaak van zijn dat bepaalde medicatie niet goed werkt (of tot bijwerkingen leidt). DNA-variaties leiden tot verschillen in de activiteit van enzymen die geneesmiddelen metaboliseren (omzetten). Wie als arts in staat is om iemands genen te ontrafelen, heeft de sleutel in handen voor medicatie op maat. Dit onderzoek naar het effect van geneesmiddelen op basis van persoonlijke genen heet farmacogenetica.
Polikliniek farmacogenetica
Farmacogenetica toepassen in de psychiatrische patiëntenzorg is betrekkelijk nieuw, grensverleggend en veelbelovend. Een voorbeeld van out-of-the-box denken. Psychiater & klinisch farmacoloog Roos van Westrhenen is één van de pioniers en inmiddels een autoriteit op dit gebied. Van Westrhenen startte in 2017 een polikliniek voor farmacogenetica, sinds 2019 gevestigd bij Parnassia Groep in Amsterdam.
Europese Horizonsubsidie
De Europese Unie heeft het belang van farmacogenetica binnen de psychiatrie onderkend en beloonde het werk van Roos van Westrhenen met een subsidie van acht miljoen euro in het kader van EU Horizon 2020, het platform ter bevordering van onderzoek en innovatie. Dankzij het binnenhalen van deze prestigieuze EU-subsidie heeft van Westrhenen nu de mogelijkheid haar eigen polikliniek Farmacogenetica bij Parnassia Groep in Amsterdam internationaal uit te rollen.
Gepersonaliseerd advies
Op de poli in Amsterdam zijn patiënten die bijwerkingen of gebrek aan effect hebben gehad bij een antidepressivum of antipsychoticum van harte welkom voor onderzoek. Niet alleen goed nieuws voor patiënten, maar ook voor doorverwijzers. Doel: snellere genezing zonder tijdsverspilling aan het uitproberen van verkeerde medicijnen.
Contact: farmacogenetica@parnassiagroep.nl
Relevante links